Dossier | Recyclage van materialen en afval, zo mogelijk in situ

Starten

Benadering

Meer dan een derde van het afval dat wordt geproduceerd in het Brussels Hoofdstedelijk Gewest, is afkomstig van bouwwerven.

Alles op een hoop gooien in één container en gewoon afvoeren is niet langer aanvaardbaar: het is niet alleen duurder maar leidt ook tot milieuhinder (vervoer, luchtvervuiling, grondvervuiling, enz.) die risico's inhoudt voor de gezondheid. Ongesorteerd storten is soms zonder meer verboden (in het Waalse Gewest bijvoorbeeld). Dus moet er gesorteerd worden op het bouwterrein. Het zal des te efficiënter zijn als het van aan de basis en strikt gebeurt.

Beheer principes

Afvalbeheer gebeurt, in volgorde van prioriteit, volgens drie principes:

Preventie, hergebruik inbegrepen.

Door een weloverwogen projectbeheer kan men vermijden dat materiaal niet-valoriseerbaar afval wordt:

  • Houd rekening met de bestaande constructies en toets hun geschiktheid om ze vervolgens zo goed mogelijk te integreren in het project.
  • Vermijd producten en materialen die gevaarlijk afval produceren. Indien de producten onmisbaar blijken te zijn, moet men ze van nabij volgen, van zodra ze op het terrein komen en tot ze het verlaten.
  • Gebruik het materiaal dat aanwezig is op het terrein zo efficiënt mogelijk en zorg ervoor dat het zo weinig mogelijk afval creëert.
  • Kies materialen die geschikt zijn om opnieuw te gebruiken, om selectief te demonteren, om te recycleren en om zonder gevaar te elimineren.
  • Stimuleer het hergebruik, bij voorkeur ter plaatse, zonder voorafgaande behandeling.

Valorisatie

Afval kan op twee manieren worden gevaloriseerd, in deze volgorde van voorkeur:

  • Voorbereiding op hergebruik.
  • Recyclage, door het te herwerken tot secundaire grondstoffen.
  • Energetische valorisatie, door het te gebruiken als brandstof of als een ander middel om energie te produceren.

Verwijdering

Afval kan worden verwijderd op twee manieren en liefst in de volgende volgorde van voorkeur:

  • Afvalverbranding gevolgd door het afvoeren naar een stortplaats of door de restanten te hergebruiken.
  • Afvoeren naar een stortplaats indien het afval onbrandbaar is.

Gevaarlijk afval moet worden opgehaald door een erkende ophaaldienst. Het afval dat niet kan worden opgewaardeerd, zal naar een stortplaats van categorie I worden gebracht. Ongevaarlijk en niet-inert afval dat niet kan worden opgewaardeerd, moet naar een stortplaats van categorie II worden gebracht en inert afval moet worden gebracht naar een stortplaats van categorie III .

Te ondernemen acties

Een efficiënt beheer van afval op het bouwterrein impliceert dat er vijf hoofdacties worden ondernomen:

  • De inventaris opmaken van de verschillende materialen die aanwezig zijn op het bouwterrein en die in aanmerking komen om afval te worden, met inbegrip van de gevaarlijke stoffen.
  • De afzetmogelijkheden nagaan. Zo kan de aandacht gaan naar hergebruik van materialen na selectieve demontage, of anders hun recyclage, bij voorkeur op de bouwplaats zelf als dat mogelijk is. In sommige gevallen zal deze aanpak aardige besparingen opleveren.
  • Het afval sorteren volgens modaliteiten die moeten worden aangepast aan de lokale omstandigheden en de daaruit volgende organisatie van de werkzaamheden.
  • Keuze van de valorisatiekanalen of, indien die er niet zijn, de keuze van een beschikbare en toepasbare manier om het afval te elimineren. Deze keuze zal bepalend zijn voor de manier waarop er gesorteerd dient te worden, en het is best deze op te leggen.
  • Identificatie van de afzetmogelijkheden. Het materiaal dat selectief werd gedemonteerd kan misschien worden hergebruikt, of anders gerecycleerd. Dit gebeurt bij voorkeur - en indien dat mogelijk is - steeds ter plaatse en kan in bepaalde gevallen belangrijke besparingen opleveren.

Indicatoren

Een goed afvalbeheer wordt geëvalueerd in functie van:

  • De beperking van de geproduceerde hoeveelheid afval.
  • Het aandeel van het gedeelte afval dat wordt gesorteerd in verhouding tot al het afval dat op het bouwterrein wordt geproduceerd.
  • Het aandeel van het gedeelte afval dat wordt opgewaardeerd per fractie.

Doelstelligen

Minimaal

  • Het respecteren van de wetgeving (zie: uitvoering / programmering).

★★ Aangeraden

  • De doelstelling bereiken van het Vierde afvalplan van het Brussels Hoofdstedelijk Gewest (2010), die erin bestaat 90% van het afval afkomstig van afbraak- en renovatiewerken te hergebruiken en te recycleren.
  • Vermijden om alles af te breken om dan opnieuw alles terug op te bouwen.

★★★ Optimaal

  • De bestaande bouwwerken zoveel mogelijk exploiteren in hun eigen configuratie.
    Valorisatie van alle afval ter plaatse (stenen, hout, volledige bouwelementen, enz.) of buiten het bouwterrein, al naargelang de eerder aangehaalde principes.

> Totaalbeeld van het afvalbeheer op het bouwterrein

bijgewerkt op 25/01/2017